Badania mikroskopowe w diagnostyce pęcherzyc. Badania cytologiczne

By wykonać badanie cytologiczne w dermatologii, należy pobrać materiał z miejsc na skórze zmienionych chorobowo. Polega ono na pobraniu: wymazu (z dna pęcherza), rozmazu (z zaaspirowanej zawartości pęcherza, wydzieliny) i odciśnięciu materiału na szkiełku podstawowym (strzępka tkanki, treści owrzodzenia, materiału zaaspirowanego w igle).

Badanie materiału dermatologicznego

Pobrany materiał jest oglądany, po odpowiednim przygotowaniu, pod mikroskopem. Czasami wywołuje się sztucznie pęcherz metodą zassania lub nałożenia na skórę płatka z kantarydyną, by móc pobrać materiał do badań cytologicznych. Wykonuje się też test okienka skórnego, czyli przyłożenie szkiełka nakrywkowego do wytworzonej sztucznie nadżerki i ocenie wysięku komórkowego.

Badanie cytologiczne w dermatologii ma charakter nieinwazyjny, ma na celu ocenę komórek w pobranym materiale. Sprawdzana jest obecność komórek patologicznych oraz nieprawidłowy stosunek komórek fizjologicznie występujących lub pojawienie się komórek fizjologicznie niewystępujących w skórze.

Wskazania do badania cytologicznego

Wskazaniami do wykonania badania są:

• promienica,
• choroby wirusowe (opryszczka, półpasiec),
• złośliwe rozrosty limforetikularne,
• mononukleoza zakaźna,
• owrzodzenia nowotworowe (czerniak skóry, rak kolczystokomórkowy),
• choroby pęcherzowe (pęcherzyca, choroba Dhringa),
• zaburzenia immunologiczne i choroby alergiczne.

Przed wykonaniem badania cytologicznego zmiana chorobowa, z której ma być pobrany materiał, zostaje odkażona 70% spirytusem z dodatkiem 0,5% chlorheksydyny, by nie uszkodzić pęcherza. Jeśli pęcherz jest nieuszkodzony, materiał jest pobierany przy pomocy strzykawki z igłą. Gdy pęcherz jest uszkodzony, materiał pobiera się przez pocieranie dna pęcherza cienkim jałowym drucikiem zakończonym okrągłą pętlą z oczkiem.

Gdy materiał trzeba pobrać ze zmiany nowotworowej, szkiełko podstawowe przykłada się do owrzodzenia w taki sposób, by na szkiełku pozostał wyraźny ślad. Badanie wykonywane jest bez znieczulenia. Badanie cytologiczne trwa od kilku do kilkudziesięciu minut.


Bibliografia

Campbell J.L., Chapman M.S., Dinulos J.G.H., Habif T.P., Zug K.A. Dermatologia - diagnostyka różnicowa, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-039-9
Jabłońska S., Majewski S., Choroby skóry i choroby przenoszone drogą płciową, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2010, ISBN 978-83-200-4154-5
Domagała W., Stachura J. PATOLOGIA znaczy słowo o chorobie, Kraków 2008, ISBN 978-83-60183-64-9
Kruś S., Skrzypek-Fakhoury E. Patomorfologia kliniczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 978-83-200-3283-3