Badanie chemiczne moczu

Jedną z podstawowych funkcji nerek jest filtrowanie krwi i eliminowanie odpadków, które powstały podczas produkcji moczu. Z moczem usuwany jest z organizmu nadmiar substancji mineralnych, takich jak: sód, potas, wapń, magnez, chlorki, fosforany, siarczany i elementy organiczne takie jak: mocznik, kwas moczowy, aminokwasy, enzymy, hormony i witaminy. Ich prawidłowe stężenie w organizmie pozwala nam ocenić badanie chemiczne moczu i wykryć chorobę jeszcze w stanie bezobjawowym.

Do czego służy badanie chemiczne moczu?

Badanie chemiczne moczu, obok badania fizycznego, jest jednym z podstawowych badań moczu. Służy do wykrywania substancji i związków, które nie powinny występować w moczu, między innymi albuminy (białka obecnego w osoczu krwi). Albumina nie powinna przechodzić przez filtr nerek i w konsekwencji nie powinna znajdować się w moczu.


Co może być przyczyną obecności albuminy w moczu? Może być to spowodowane zaburzeniami w funkcjonowaniu nerek wynikającymi ze stanów zapalnych lub nadciśnienia. Badanie chemiczne moczu pozwala również na wykrycie anormalnej obecności krwi w moczu, nawet niewielkiej ilości, które często jest objawem stanów zapalnych, dolegliwości nerek i układu moczowego. Ponadto analiza moczu może wykazać obecność cukru w moczu, co może być oznaką cukrzycy.

Prawidłowy skład chemiczny moczu

• woda 1,2l

• mocznik 400 mmol

• chlorki 185 mmol

• sód 130 mmol

• potas 70 mmol

• amoniak 40 mmol

• fosforany 30 mmol

• siarczany 20 mmol

• kreatynina 11,8 mmol

• moczany 3 mmol

• glukoza 0,72 mmol

• albuminy 1 mmol

Badanie chemiczne moczu - interpretacja

Obecność białka w moczu powyżej 150 mg/dobę oznacza stan chorobowy i może wynikać z: chorób układu moczowego, nadciśnienia tętniczego, niewydolności układu krążenia, zatrucia związkami nefrotoksycznymi lub choroby przebiegającej z gorączką. Jest to białkomocz patologiczny. Inne przyczyny białkomoczu, o podłożu fizjologicznym, to ciąża, duży wysiłek fizyczny lub gwałtowne ochłodzenie lub przegrzanie organizmu.

Jeśli stężenie glukozy w moczu przekracza 180 mg/dl może to być oznaką glukozorii pozanerkowej lub uszkodzenia kanalików nerkowych.

Ciała ketonowe, które pochodzą z przemian metabolicznych, mogą pojawić się w moczu z następujących przyczyn: gorączka, biegunka, wymioty, głodówka, kwasica cukrzycowa itd.


Bibliografia

Czech A., Tatoń J. Diagnostyka internistyczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2005, ISBN 83-200-3156-7
Kokot F. Diagnostyka różnicowa objawów chorobowych, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 978-83-200-3295-6
Wallach J., Interpretacja badań laboratoryjnych, Medipage, Warszawa 2011, ISBN 978-83-61104-38-4
Dembińska-Kieć A., Naskalski J.W., Diagnostyka laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-137-2