Elektromiogram

EMG, czyli elektromiografia to jedno z najważniejszych badań w neurologii, które ma za zadanie sprawdzanie funkcji mięśni oraz sprawności włókien nerwowych, które do nich dochodzą, przez co zapewniają ich właściwą pracę. Podczas tego podania rejestruje się czynność elektryczną mięśni i zapisuje się ją w formie elektromiogramu. Wewnątrz każdej komórki mięśniowej zgromadzone są jony, których nierównomierne stężenie powoduje, że w komórce tej powstaje pewien potencjał elektryczny.

Wartość potencjału elektrycznego a prawidłowe napięcie mięśnia

Właśnie ten potencjał jest badany podczas badania elektromiograficznego. Wartość potencjału elektrycznego przekładają się na prawidłowe lub nie funkcje mięśnia. Jeżeli napięcie elektryczne jest nieprawidłowe, mięsień nie może właściwie pracować. Badanie to jest bardzo przydatne w diagnostyce chorób mięśni a także nerwów obwodowych. Pozwala wykryć nie tylko rodzaj zaburzenia, ale także stadium zaawansowania choroby.

Przebieg elektromiografii

Badanie EMG polega na wprowadzeniu w mięsień małej elektrody, która ma oceniać napięcie elektryczne w mięśniu zarówno podczas spoczynku jak i wysiłku, gdyż te wartości różnią się od siebie. Elektroda ta jest niewielką igiełką, która podczas jednego badania jest zakładana w różne punkty mięśnia. Pojedyncze badanie EMG związane jest zazwyczaj z 10-20 wkłuciami. Podczas zakładania elektrody pacjent może odczuwać dyskomfort spowodowany wkłuwaniem się igły w mięsień, jednak nie jest to silny ból. Badanie jest rozpoczynane od rejestrowania potencjałów przy minimalnym skurczu mięśnia, a następnie przy skurczu maksymalnym. Liczba mięśni, która jest badana, zależy od schorzenia, które podejrzewa się u pacjenta. Procedura trwa ok. 40 minut. Wynikiem badania jest elektromiogram, czyli wykres działalności elektrycznej mięśni z dołączonym opisem wykonanym przez specjalistę.

EMG - przygotowanie do badania

Do badania nie trzeba się specjalnie przygotowywać. Należy jedynie poinformować lekarza o przyjmowanych lekach, szczególnie tych przeciwkrzepliwych czyli acenokumarolu, heparynie czy aspirynie. Każde badanie elektromiograficzne powinno być poprzedzone wykonaniem badania neurologicznego przez lekarza. Po wykonaniu EMG pacjent może natychmiast chodzić, jeśli nie ma zaplanowanych innych badań lub leczenia, może nawet od razu pójść do domu. Po badaniu chory może odczuwać bolesność mięśni nawet przez 3 dni, jednak zazwyczaj mija ona po kilku godzinach.

Wskazania do elektromiografii

Elektromiografia jest zalecana przez lekarza, jeżeli istnieje prawdopodobieństwo choroby mięśni lub nerwów obwodowych. Wskazaniem do jego wykonania jest różnicowanie pochodzenia niedowładów, a także osłabienia siły mięśni. EMG wykonuje się także przy ocenie funkcji mięśni po urazach. Także w przypadku zaniku mięśni o nieznanej przyczynie, elektromiografia może być bardzo przydatnym badaniem. To badanie mięśni jest szczególnie jest szczególnie przydatne w rozpoznawaniu miastenii, czyli wrodzonej lub nabytej nużliwości mięśni. Badanie używane jest także przy różnicowaniu tzw. zespołów uciskowych, czyli dolegliwości spowodowanych uciskiem na nerw np. poprzez wysunięty dysk w kręgosłupie. EMG stosuje się także przy diagnozowaniu chorób nerwów pochodzenia zapalnego. Elektromiografia pozwala także odróżnić czy nieprawidłowe działanie nerwów dochodzących do mięśni ma charakter jedynie lokalny, czy może jest skutkiem uszkodzenia lub choroby rdzenia kręgowego.

EMG jest badaniem bezpiecznym, choć nie jest na pewno badaniem przyjemnym, gdyż wkłuwanie kilkakrotne igły w mięsień przyjemne nie jest dla nikogo, dlatego do jego wykonania są ściśle określone wskazania, którymi kieruje się neurolog wypisując pacjentowi skierowanie na takie badanie. Jednak przy podejrzeniu choroby mięśni czy nerwów, które zapewniają odpowiednie przewodnictwo elektryczne w mięśniach, przez co zapewniają prawidłową siłę skurczu mięśnia – badanie to jest niezbędne. Elektromiogram dostarcza informacje o pochodzeniu choroby, tzn. czy dysfunkcja mięśnia jest spowodowana patologią jego samego czy nerwów. Ponadto pozwala ocenić zaawansowanie choroby, rokowanie, a także wdrożenie właściwego leczenie, które może być kluczem do jak najdłuższego utrzymania sprawności pacjenta. Skuteczność badania jest wysoka i jeżeli nawet badanie elektromiograficzne nie da odpowiedzi na wszystkie pytania to będzie cenną wskazówką jakie badania wykonać w następnej kolejności.


Bibliografia

Turaj W. (red.), Badanie obwodowego układu nerwowego, Urban & Partner, Wrocław 2008, ISBN 978-83-7609-029-0
Bassetti C., Daetwyler C., Mumenthaler M. Diagnostyka różnicowa w neurologii, Urban & Partner, Wrocław 2008, ISBN 978-83-7609-036-8
Lehmann-Horn F., Ludolph A. NEUROLOGIA - diagnostyka i leczenie, Urban & Partner, Wrocław 2004, ISBN 83-89581-50-7
Prusiński A. Neurologia praktyczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2005, ISBN 83-200-3125-7